Podcasty

Przyszłość nie rodzi się tylko w Amsterdamie

Czy Polska zechce, czy może, a jeśli tak, to w jaki sposób – zmieścić się w opisanym i postulowanym przez brytyjską ekonomistkę Kate Raworth obwarzanku?

W pierwszym odcinku cyklu pt. Obwarzanek po polsku Michał Sutowski rozmawia z Joanną Erbel, socjolożką i działaczką miejską, reprezentującą CoopTech Hub.

Obwarzanek po polsku to cykl podcastów, w którym zastanowimy się, czy Polska zechce i czy może, a jeśli tak, to w jaki sposób mogłaby zmieścić się między pułapem społecznym i ekologicznym, gdzie ludzie mogą dobrze żyć, a systemy Ziemi mogą się regenerować.

Ekonomii obwarzanka autorstwa brytyjskiej badaczki Kate Raworth przyświeca cel przebudowy naszego myślenia i poszerzenia wyobraźni. Chodzi o to, byśmy, zamiast koncentrować się na rzadko dotąd kwestionowanych priorytetach, jak np. wzrost PKB, zaczęli zastanawiać się, jak pogodzić powszechność ludzkich potrzeb i aspiracji z granicami wytrzymałości naszej planety. A mówiąc precyzyjniej – granicami możliwości środowiska, które pozwalają naszej cywilizacji trwać, z jej ustrojem, państwem dobrobytu, prawami człowieka.

Książka Raworth została opublikowana w roku 2017 w Wielkiej Brytanii, a później także wielu innych krajach, zaś koncepcję i metaforę obwarzanka wciągnęły sobie na sztandar i wpisały w strategie rozwoju między innymi takie europejskie metropolie, jak Amsterdam, Bruksela czy Barcelona. Władze i mieszkańcy tych miast potraktowały obwarzanek jako inspirację do planowania i budowania własnej przyszłości, której szczegóły wynegocjować, a potem praktykować mają eksperci i urzędnicy, ale przede wszystkim różni aktorzy społeczni, z biznesem i obywatelami na czele.

Obwarzanek ma być więc horyzontem zmiany sposobu życia, mieszkania, organizowania gospodarki. Chodzi w nim o taki rozwój, który uwzględnia potrzeby społeczności lokalnej i otoczenia globalnego, przyszłych pokoleń, ludzi i wspólnot, ale także warunki regeneracji zasobów i całych ekosystemów. W ramach tego sposobu myślenia uznajemy siebie – obywateli – za element naturalnych systemów Ziemi, a nie suwerena, którego wolą i prawem jest ujarzmienie natury jako czegoś wobec nam podległego.

Raworth: Światowy kryzys to doskonała pora na wielką transformację

Ciekawie to brzmi, nieprawdaż? Ale sceptyk powie, że tu jest Polska, nie Holandia.

I właśnie dlatego, wspólnie z najwybitniejszymi ekspertkami i ekspertami w swoich dziedzinach, będziemy dyskutować o tym, jak tę krytykę ekonomii głównego nurtu i postulaty Kate Raworth przełożyć na nasze realia. Co to właściwie znaczy: „zmień cel”, „orientuj się na odnawialność”, „traktuj wzrost agnostycznie”. Którędy można zmierzać w stronę obwarzanka w warunkach Polski, czyli kraju gospodarczych półperyferii, pogrążonego w ostrym konflikcie politycznym, z ponad miarę rozbudzonymi nadziejami konsumpcyjnymi i dużymi nierównościami zarazem.

Rozmowy inspirowane są seminariami i tekstami wokół kolejnych rozdziałów Ekonomii obwarzanka, powstałymi w ramach cyklu Obwarzanek po polsku, przygotowanego we współpracy z Fundacją im. Heinricha Bölla.

__
Ten artykuł nie powstałby, gdyby nie wsparcie naszych darczyńców. Dołącz do nich i pomóż nam publikować więcej tekstów, które lubisz czytać

Michał Sutowski
Michał Sutowski
Publicysta Krytyki Politycznej
Politolog, absolwent Kolegium MISH UW, tłumacz, publicysta. Członek zespołu Krytyki Politycznej oraz Instytutu Studiów Zaawansowanych. Współautor wywiadów-rzek z Agatą Bielik-Robson, Ludwiką Wujec i Agnieszką Graff. Pisze o ekonomii politycznej, nadchodzącej apokalipsie UE i nie tylko. Robi rozmowy. Długie.
Zamknij