Instytut Krytyki Politycznej

W debacie o przyszłości świata wizje apokalipsy ludzkości zdominowanej przez sztuczną inteligencję ścierają się (z coraz rzadszymi) utopiami sieciowej demokracji i wyzwolenia człowieka przez technologię. W jaki sposób nowe technologie komunikacyjne – i technologie w ogóle – odmienią już wkrótce obraz polityki nad Wisłą? Czy obywatele zyskają większe możliwość kontrolowania swych przedstawicieli i bezpośredni wpływ […]

Od dekady przekonujemy się, że racjonalnie formułowane i ustalane zasady są dla współczesnej demokracji niewystarczające. Państwo w coraz większym stopniu uwzględnia – to znaczy przyznaje, że istnieją i włącza do polityki – emocje społeczne. Niepokój, gniew, lęk, wściekłość, wstyd czy duma są poddawane zarządzaniu i włączane w kształtowanie podmiotów zbiorowych. Rodzi to jednak poważny problem: […]

Cel badawczy seminarium dotyczy możliwości uchwycenia podstawowych kategorii ekonomicznych w języku filozoficznym, przede wszystkim – choć nie tylko – wywodzącym się z różnych nurtów strukturalizmu i poststrukturalizmu. Najważniejsze terminy, wokół których przebiegało nasze myślenie w poprzednim roku, to „wartość znaku”, „logika pieniądza jako znaczącego”, „fetyszyzm” i „zaufanie”. Dyskutowaliśmy również kwestię braku i pełni, znaczenie konstrukcji […]

„Co nie jest biografią, nie jest w ogóle” powiedział Stanisław Brzozowski, żeby podnieść znaczenie idei, które przeszły przez czyjeś doświadczenie i tak udowodniły swoją prawdziwość lub jej zaprzeczyły. Okołobiurkowym abstrakcjom filozofów nie zweryfikowanym przez życie ufać nie należy. Dlatego o komunizmie i kapitalizmie porozmawiamy korzystając z doświadczenia intelektualisty, który swą biografią objął cały XX wiek […]

O czym? Prócz klasycznej pracy Piketty’ego (2014) na rynku pojawiło się w ubiegłych latach szereg ważnych wystąpień poświęconych problemom nierówności. Są takie które po prostu kontynuują i rozwijają dzieło Francuza (Saez, Zuckman, Alvaredo). Niektóre nakazują rozmawianie o nierównościach w kontekście globalnym (Milanovic 2016). Inne szukają ponadczasowych historycznych mechanizmów rządzących dynamiką nierówności na przestrzeni dziejów (Scheidel […]

KOD, „Czarny protest” i demonstracje w obronie sądów ożywiły nadzieje na uaktywnienie polskiego społeczeństwa. Tysiące ludzi w większych i mniejszych miastach wyszły na ulice w kraju, w którym społeczeństwo obywatelskie opisywane było jako raczkujące, apatyczne lub, w najlepszym razie, enklawowe. Czy zatem diagnozowany marazm Polaków był smutnym faktem, a może pewne formy obywatelskiego zaangażowania były […]

Idąc po władzę, PiS deklarował bardziej niż dotąd solidarne podejście do ochrony zdrowia; praktyka rządu jest w tej sprawie niejednoznaczna. Czy polskim pacjentom trzeba więcej logiki rynku czy więcej ingerencji państwa? I jak ten dylemat ma się do oczekiwań wyższego standardu usług medycznych, rosnących kosztów i prawa równego dostępu do leczenia? Recenzenci: dr Kinga Dunin, Marek […]

Rząd PiS przywrócił wiek emerytalny sprzed reformy „67”. Czy wprowadzi również przymusowy III filar? Jakie konsekwencje dla budżetu państwa i naszych portfeli, dziś i za dekady, przyniosą Pracownicze Plany Kapitałowe? Czy ponad 100 mld zł publicznych pieniędzy z OFE zostanie sprywatyzowane? Czy minister Morawiecki planuje nimi uratować nasze emerytury czy raczej wspomóc rynki finansowe kosztem […]

Aktywna polityka wspierania rodzimego przemysłu była jedną z obietnic wyborczych obozu władzy i odpowiedzią na nowe trendy w światowej ekonomii. Ile retoryki, a ile działań przyniosła w tej sferze „dobra zmiana”? Czy nasz kraj ma szansę powtórzyć sukcesy Korei Południowej, Finlandii czy Izraela, czy państwo PiS jest zdolne Polsce w tym pomóc – a może […]

W szóstym tekście z serii Analiz ISZ Agnieszka Dziemianowicz-Bąk pisze o właśnie wprowadzonej reformie oświaty i politycznym wymiarze skierowanego przeciw niej oporu rodziców i nauczycieli.